NÜVE

Tarihin bazı anlarında kalabalık tek bir beden gibi hareket eder.
Aynı yere bakar.
Aynı sözü tekrarlar.
Aynı selamı verir.

Kalabalığın içinde olmak güvenlidir.
Sorumluluk dağılır.
Vicdan paylaşılır.
Hata anonimleşir.

Ama bazen ahlak, tam da o anda başlar:
Kalabalığın yaptığı hareketi yapmamayı seçtiğinde.

1936, Hamburg.

Yüzlerce insan Nazi selamı verirken bir adam kollarını bağlamış durur.
August Landmesser.

Yaptığı şey çok küçüktü.
Sadece ellerini indirdi.

AMA.

O an, tarihin en sessiz ama en güçlü cümlelerinden birine dönüştü. 

O fotoğraf bir ideolojinin değil, bir insanın ahlaki yalnızlığının fotoğrafı oldu.

Çoğunluk güçlü olabilir.
Çoğunluk yüksek sesle konuşabilir.
Ama çoğunluk her zaman doğru değildir.

Sokrates çoğunluğun hükmünü kabul etti ama düşüncesini geri çekmedi.
Baruch Spinoza dışlandı ama aklını susturmadı.
Albert Camus insanın yalnızlığını yazarken konforlu suskunluğu reddetti.
George Orwell iktidarın dilini ifşa etti.
Pablo Picasso “Guernica”yı yaparken tarafsız kalmadı.

Bu anlamda yalnızlık yeni değildir.
Ama her çağda yeniden sınanır.

Bugün kalabalık başka biçimlerde hareket ediyor.
Şovenist refleksler hızla yayılıyor.
Yalanlar alkış topluyor.

Sömürü “ekonomik gerçek” diye sunuluyor.
Güce yakın olmak meziyet sayılıyor.

Hazır doğrular dolaşıyor.
Hazır öfkeler dolaşıyor.
Hazır düşmanlar dolaşıyor.

Ben hazır olana değil, zor olana talibim.

Mutlak doğrunun olmadığını biliyorum.
Ama mutlak suskunluğun tehlikeli olduğunu da biliyorum.

Gazetecilik benim için bir mesafedir.
Güce selam durmamak.
Kalabalığın öfkesine karışmamak.
“Bizden” olanın yanlışını örtmemek.

Yanlışın sistemleştiği bir düzende kaçmak kolaydır.
Uzaklaşmak temiz kalma yanılsaması verir.

Zor olan kalmaktır.
Kirlenmemek için değil, kirli olanı görünür kılmak için.

Bazen bu yalnızlık getirir.
Bazen tepki.
Bazen yanlış anlaşılma.

Ama kalabalığın alkışından daha değerlidir
kendi vicdanının sessiz onayı.

Belki biz kalabalık olmayacağız.
Belki alkış almayacağız.
Belki yalnız kalacağız.

Ama her zaman etik kalacağız.

Ve eğer bu sayfayı bir tek kişi okuyacaksa bile,
o kişi şunu bilecek:

Burada güç değil, soru konuşacak.
Burada slogan değil, sorgulama olacak.
Burada taraf, çıkar değil, ahlak olacak.

Hoş bulduk.